Kαβάλα-Δράμα – Ένα ταξιδιωτικό αφιέρωμα σε πόλεις εκπληκτικής ομορφιάς στην Ανατολική Μακεδονία



Kαβάλα-Δράμα-Ξάνθη-Κομοτηνή-Αλεξανδρούπολη – Ένα ταξιδιωτικό αφιέρωμα σε πόλεις εκπληκτικής ομορφιάς στην Ανατολική Μακεδονία και τη Θράκη
Ένα εκπληκτικής ομορφιάς ταξίδι που πραγματοποίησα πριν μερικά χρόνια είναι αυτό σε πόλεις της Ανατολικής Μακεδονίας και της Θράκης. Καβάλα, Δράμα, Ξάνθη, Κομοτηνή, Αλεξανδρούπολη τα βασικά ορμητήριά μου και μικρές αποδράσεις στο Πόρτο Λάγος, στα Πομακοχώρια, στο Δάσος της Δαδιάς και στο ακριτικό Σουφλί του Νομού Έβρου, καθώς και η διαδρομή με το τρενάκι του Νέστου, όπου θαυμάζει κάποιος με τον καλύτερο τρόπο την κοιλάδα του ποταμού.


Καβάλα: Eίναι η πρωτεύουσα του ομώνυμου Νομού της Ανατολικής Μακεδονίας και είναι κτισμένη στους πρόποδες του Όρους Σύβολο. Μπορούμε να την προσεγγίσουμε οδικώς από Αθήνα και Θεσσαλονίκη αλλά και αεροπορικώς από Αθήνα με τη διάρκεια της πτήσης να φτάνει τη μία ώρα. Η Ιστορία της ξεκινά από τους προϊστορικούς χρόνους και εκτείνεται έως και σήμερα. Η πόλη έγινε παγκοσμίως γνωστή για την άφιξη των δημοκρατικών στρατευμάτων της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας ενόψει της Μάχης των Φιλίππων αλλά και για την άφιξη του Αποστόλου Παύλου, ο οποίος έκανε την Καβάλα την πρώτη ευρωπαϊκή πόλη η οποία δέχτηκε τον Χριστιανισμό. Είναι γνωστή για τα μεγαλοπρεπή έργα Βυζαντινών και Τούρκων, όπως το Κάστρο και οι Καμάρες, αλλά και για το ότι αποτελεί τη γενέτειρα του Μεχμέτ Αλί, αντιβασιλέα της Αιγύπτου. Ωστόσο, και η νεότερη Ιστορία της πόλης παρουσιάζει ανάλογο ενδιαφέρον τόσο για την καπνεργασία και τις πρώτες απεργίες στα Βαλκάνια όσο και για την πλούσια βιομηχανική δραστηριότητα με κυρίαρχη αυτή του μαύρου χρυσού. Σημαντική χρονιά στην Ιστορία της Καβάλας ήταν το 1864, όπου έπειτα από άδεια που δόθηκε από τον Σουλτάνο, η Καβάλα επεκτάθηκε οικοδομικά εκτός των τειχων της παλιάς πόλης. Το γεγονός αυτό καθώς και το ότι εκείνη την εποχή τα καπνά της Μακεδονίας ήταν γνωστά σε ολόκληρο τον κόσμο, μετέτρεψαν την πόλη σε κέντρο επεξεργασίας και εμπορίας καπνού. Σε αυτό βοήθησε και η θέση της με το φυσικό λιμάνι. Εκεί έλαβε χώρα η πρώτη και μεγαλύτερη εργατική απεργία σε ολόκληρα τα Βαλκάνια το 1896. Με την ίδρυση του τουρκικού συντάγματος το 1908 στην Καβάλα, ιδρύεται και το πρώτο επίσημο καπνεργατικό σωματείο στα Βαλκάνια. Μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή και την ανταλλαγή των πληθυσμών μεγάλο κύμα προσφύγων εγκαταστάθηκε στην Καβάλα. Αρχικά στεγάστηκαν σε καπνομάγαζα ενώ αργότερα δημιουργήθηκαν για αυτούς νέες συνοικίες. Το προσφυγικό στοιχείο μεταφύτευσε στην πόλη τη μεγάλη πολιτιστική του παράδοση ενώ ταυτόχρονα αποτέλεσε την κινητήρια παραγωγική δύναμη της πόλης, οδηγώντας τη σε μεγάλη οικονομική ανάπτυξη με κύριο μοχλό την αύξηση της καπνοκαλλιέργειας και του καπνεμπορίου. Η τετραετία 1928-1932 υπήρξε η πιο λαμπρή περίοδος για την Καβάλα με την ολοκλήρωση μεγάλων έργων όπως το λιμάνι, το δίκτυο ηλεκτροφωτισμού και τα νέα σχολικά κτίρια.
Αξιοθέατα: Kάστρο Καβάλας: Είναι το σήμα κατατεθέν της πόλης. Η ακρόπολη του Κάστρου μήκους εξήντα πέντε μέτρων αποτελεί βυζαντινό κτίσμα του οποίου η κατασκευή τοποθετείται στα 1425. Ένα σύμπλεγμα πύργων, προμαχώνων, και ισχυρών τειχών μπορούσε να εγγυηθεί την αποτελεσματική άμυνα της πόλης, που ανέκαθεν είχε να αντιμετωπίσει πλήθος εξωτερικών εχθρών λόγω της στρατηγικής σημασίας της γεωγραφικής της θέσης. Μετά την Άλωση, τον εποικισμό και ουσιαστικά την ίδρυση της νέας πόλης, ο Σουλεϊμάν ο Μεγαλοπρεπής μαζί με τον Βεζύρη Ιμπραήμ ενδυναμώνουν το τείχος και το επεκτείνουν με αποτέλεσμα να συμπεριλαμβάνει όλες τις κατοικίες. Χτίζουν το Υδραγωγείο της πόλης (Καμάρες) και μετατρέπουν την Καβάλα σε ένα σχεδόν απόρθητο και πλήρως εξοπλισμένο μεσαιωνικό κάστρο. Παρότι με το πέρασμα των αιώνων τα κτίσματα του κάστρου δέχτηκαν σειρά βομβαρδισμών και λεηλασιών, ορισμένα τμήματα διατηρούνται μέχρι σήμερα σε πολύ καλή κατάσταση. Μάλιστα κάποιες καλλιτεχνικές εκδηλώσεις φιλοξενούνται εκεί. Το Κάστρο και οι Καμάρες είναι τα δύο πιο πολυφωτογραφισμένα σημεία της πόλης. Μπορείτε να φτάσετε εκεί χρησιμοποιώντας το τρενάκι που διασχίζει την παλιά πόλη. Επιβιβάζεστε στην πλατεία Ομονοίας και μεταβαίνετε έως την ακρόπολη. Η περιδιάβαση της παλιάς πόλης είναι εξαιρετική.
Παλιά Πόλη: Ένας περίπατος στα δρομάκια της παλιάς πόλης είναι κάτι περισσότερο από επιβεβλημένος. Ξεκινώντας από το όμορφο σκιερό χώρο της πλατείας Καραολή ανεβείτε την οδό Πουλίδου, περάστε από το Ιμαρετ και την αυλή του Μεχμέτ Αλή και φτάστε μέχρι τον φάρο, ώστε να θαυμάσετε την καταπληκτική θέα. Ολοκληρώστε τη διαδρομή σας έχοντας ως προορισμό το κάστρο και το παλιό υδραγωγείο (Καμάρες) που βρίσκεται προς την άλλη μεριά της πόλης. Καθ' όλη τη διάρκεια της διαδρομής θα συναντήσετε πολλά γραφικά εστιατόρια και ταβέρνες που εξειδικεύονται στο ψάρι και σε κάθε είδους θαλασσινά που αφθονούν στην περιοχή. Τα επιβλητικά μνημεία και οι ιστορικοί τόποι δένουν εκπληκτικά με τα νεότερα οικήματα δημιουργώντας ένα ιδανικό σύνολο. Όλα είναι τοποθετημένα αμφιθεατρικά και σε συνδυασμό με το φυσικό κάλλος της περιοχής δομούν μια μοναδική εικόνα, που υμνήθηκε από πολλούς ζωγράφους και καλλιτέχνες. Και εδώ ο καλύτερος τρόπος μετακίνησης είναι με το τρενάκι, καθώς είναι το μοναδικό μέσο το οποίο μπορεί να ελιχθεί με ευκολία στα στενά δρομάκια.


Υδραγωγείο Καβάλας-Καμάρες:  Aποτελεί ίσως το πιο χαρακτηριστικό σημείο και κτίσμα της πόλης της Καβάλας. Βλέπουμε το τμήμα ενός συστήματος ύδρευσης που δημιουργήθηκε για την αρχαία και μεσαιωνική πόλη της Καβάλας. Η σημερινή μορφή είναι μέρος του έργου του σουλτάνου Σουλεϊμάν του Μεγαλοπρεπούς, ο οποίος ήθελε να μεταφέρει νερό από τη θέση «Σούμπαση», όπου υπήρχαν πηγές πόσιμου νερού. Ακολουθεί τις κλίσεις του εδάφους και έχει και κρήνες στη βάση του για να πίνουν νερό τα ζώα.

Ιμαρέτ: Ένα θρησκευτικό-εκπαιδευτικό συγκρότημα που χρονολογείται από την περίοδο 1817-1821. Ιδρυτής του ευαγούς αυτού ιδρύματος είναι ο Μεχμέτ Αλή της Αιγύπτου που γεννήθηκε στην Καβάλα. Βρίσκεται σε περίοπτη θέση εντός των τειχών της παλιάς πόλης, στη χερσόνησο της Παναγίας. Αποτελούσε ένα συγκρότημα δημόσιων κτιρίων με κοινωφελή χαρακτήρα και στηριζόταν σε δύο πυλώνες, την φιλοξενία-διδασκαλία και τη φιλανθρωπία. Η εκπαιδευτική λειτουργία (αυστηρά για μουσουλμάνους άρρενες) συνεχίστηκε μέχρι το 1902. Από τον Ιούνιο του 2004  λειτουργεί ως μνημείο-ξενοδοχείο που συμπεριλαμβάνει ερευνητικό κέντρο το οποίο προάγει τη διαπολιτισμική κατανόηση και επικοινωνία μέσα από την έρευνα του Ισλάμ και τους πολιτισμούς της ευρύτερης Μεσογείου.

Δημοτικό Μουσείο Καβάλας: Άρχισε να λειτουργεί το 1988 και στεγάζεται σε ένα παραδοσιακό νεοκλασικό κτίριο των αρχών του 20ού αιώνα. Τα εκθέματα του μουσείου αποτελούνται από τμήματα του ιστορικού αρχείου με έγγραφα από τα υποπροξενεία Αγγλίας, Γαλλίας και Αυστρίας που λειτουργούσαν στην πόλη, ιδιωτικές συλλογές εγγράφων, παραδοσιακές φορεσιές, υφαντά κοσμήματα και διάφορα αντικείμενα, εικαστική συλλογή με πίνακες και γλυπτά, Τμήμα Φυσικής Ιστορίας με δείγματα από υδροβιοτόπους της περιοχής, τμήμα βιβλιοθήκης και Τμήμα Μουσειακής Αγωγής.

Δράμα: Πρωτεύουσα του ομώνυμου νομού και το βορειότερο μείζον οικονομικό και πολιτικό κέντρο της Ελλάδας. Πρόκειται για μια πόλη με μακραίωνη Ιστορία καθώς η περιοχή κατοικήθηκε ήδη από τους προϊστορικούς χρόνους. Η ετυμολογία της λέξης «Δράμα» προέρχεται από το «Ύδραμα» λόγω της αφθονίας των νερών που αναβλύζουν στην περιοχή. Στα νεότερα χρόνια και η Δράμα σχετίζεται με την ανάπτυξη της καπνοκαλλιέργειας. Εδώ δημιουργήθηκαν τα πρώτα εργατικά κινήματα. Πιο συγκεκριμένα η πρώτη απεργία εργατών έλαβε χώρα τον Μάιο του 1888 με κύριο αίτημα τις δέκα ώρες εργασίας, καθώς εκείνη την εποχή οι εργάτες δούλευαν δώδεκα με δεκατρείς ώρες ημερησίως. Κατά τον Μακεδονικό Αγώνα, με πρωτοστάτη και συντονιστή τον Μητροπολίτη Δράμας Χρυσόστομο, έδρασαν σπουδαίοι Δραμινοί Οπλαρχηγοί. Η πόλη περιήλθε στους Βούλγαρους κατά τον Α’ Βαλκανικό Πόλεμο και απελευθερώθηκε και ενώθηκε με το ελληνικό κράτος την 1η Ιουλίου του 1913. Μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή και την ανταλλαγή των πληθυσμών, εγκαταστάθηκαν στη Δράμα πολλοί Έλληνες πρόσφυγες από διάφορες περιοχές της Ανατολικής Θράκης, της Ανατολικής Ρωμυλίας και της Μικράς Ασίας. Στη Δράμα λαμβάνουν χώρα διάφορα πολιτισμικά γεγονότα, όπως το Διεθνές Φεστιβάλ Ταινιών Μικρού Μήκους κάθε Σεπτέμβρη, Επίσης καθ’ όλη τη διάρκεια του Δεκεμβρίου διοργανώνεται η μεγαλύτερη χριστουγεννιάτικη γιορτή της χώρας, η Ονειρούπολη, ένα μαγικό χριστουγεννιάτικο χωριό που θυμίζει έντονα τα αντίστοιχα χριστουγεννιάτικα χωριά της Κεντρικής Ευρώπης.

Η Δράμα έχει πολλά Βυζαντινά και Μεταβυζαντινά μνημεία που αξίζει να δει κανείς. Ξεκινάμε με τον Μακεδονικό Τάφο της οδού Τροίας που αποτελεί χαρακτηριστικό ελληνιστικό ταφικό μνημείο με είσοδο, προθάλαμο και κυρίως θάλαμο και τοιχογραφίες. Στην είσοδο του κυρίως θαλάμου υπάρχει παράσταση ταύρου και βοός. Συνεχίζουμε με τους Βυζαντινούς Ναούς της Αγίας Σοφίας από τον 10ο αιώνα και των Παμμέγιστων Ταξιαχών από τον 14ο αιώνα και με τα βυζαντινά τείχη της πόλης.

Άλλα αξιοθέατα που παρουσιάζουν ενδιαφέρον είναι: Δημοτικός Κήπος: Εκεί βλέπουμε το Άγαλμα της Ελευθερίας, το μνημείο Εθνικής Αντίστασης, το μνημείο-κοινοτάφιο των Μαρτύρων της Σφαγής της Δράμας, την προτομή του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη και το μνημείο των ηρώων του Πολυτεχνείου.

Πάρκο Αγίας Βαρβάρας: Σήμα κατατεθέν της πόλης της Δράμας αποτελεί το Πάρκο της Αγίας Βαρβάρας, το οποίο έχει συμπεριληφθεί στα εξήντα ομορφότερα πάρκα της Ευρώπης. Καταλαμβάνει έκταση εξήντα στρεμμάτων στην καρδιά της πόλης ενώ πήρε το όνομά του από την ομώνυμη εκκλησία της Αγίας Βαρβάρας, που βρίσκεται εκεί. Σύμφωνα με την παράδοση, όταν οι Τούρκοι κατακτητές επιχείρησαν να την γκρεμίσουν για να φτιάξουν στη θέση της τζαμί, η εκκλησία σκεπάστηκε από νερό και έτσι διασώθηκε. Οι κάτοικοι πίστεψαν ότι έγινε θαύμα και για αυτό το λόγο μέχρι και σήμερα τιμούν τη μνήμη της στις 4 Δεκεμβρίου ανάβοντας κεριά πάνω σε αυτοσχέδια καραβάκια που επιπλέουν στη λίμνη, δημιουργώντας ένα εκπληκτικό σκηνικό. Σήμερα εκατοντάδες περιηγητές επισκέπτονται καθημερινά το πάρκο για να απολαύσουν την ηρεμία που προσφέρει το πανέμορφο σκηνικό που αποτελείται από αιωνόβια δέντρα, ποτάμια, λίμνες και ξύλινα γεφυράκια, καθώς και τη θέα από πάπιες, χήνες και κύκνους που ζουν στο πάρκο αυτό. Τέλος, η περιοχή προσφέρει πολλά αξιόλογα καφέ και εστιατόρια, όπου μπορείτε να γευματίσετε.

Μουσείο Εκκλησιαστικής Τέχνης Δράμας: Iδρύθηκε υπό τη διακονία του Σεβασμιότατου Μητροπολίτη Διονυσίου Α' και λειτουργεί υπό την εποπτεία της Ιεράς Μητρόπολης Δράμας. Θα το βρείτε στην οδό Βενιζέλου στο κέντρο της πόλης καθώς στεγάζεται στην πρόσφατα ανακαινισμένη πενταώροφη πτέρυγα του Επισκοπικού Μεγάρου. Στις αίθουσες του μουσείου φιλοξενούνται εκκλησιαστικοί θησαυροί ανεκτίμητης πνευματικής και καλλιτεχνικής αξίας, όπως κειμήλια που μεταφέρθηκαν από τους πρόσφυγες της Μικράς Ασίας και του Πόντου, όταν το 1922 εκδιώχθηκαν από τις πατρίδες τους. Τα αντικείμενα αυτά προέρχονται από εκκλησίες και μοναστήρια πολλών διαφορετικών περιοχών και περιόδων και σώθηκαν πραγματικά από σίγουρη καταστροφή. Μεταξύ των πλέον γνωστών εκθεμάτων κατατάσσονται οι εικόνες της Θεοτόκου Οδηγήτριας και του Κυρίου Ευλογούντος που ανάγονται στον 13ο αιώνα. Επίσης θα βρείτε πλήθος εικόνων του 17ου αιώνα καθώς και αρχιερατικά άμφια και ιερά σκεύη.

Αρχαιολογικός χώρος Φιλίππων: Βρίσκεται σε απόσταση μόλις δεκαεννιά χιλιομέτρων από την πόλη της Δράμας. Πρόκειται για την αρχαία πόλη Κρινήδες που μετονομάστηκε σε Φίλιπποι από τον πατέρα του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Θεωρείται το σημαντικότερο αρχαιολογικό μνημείο της Ανατολικής Μακεδονίας και κατατάσεται μεταξύ των σημαντικότερων σε πανελλήνιο επίπεδο. Αφορά την Ελληνιστική, τη Ρωμαϊκή και την Παλαιοχριστιανική περίοδο και είναι η πρώτη ευρωπαϊκή πόλη στην οποία κηρύχθηκε ο Χριστιανισμός μέσω του Αποστόλου Παύλου το 50 μ.Χ. Το γεγονός αυτό σε συνδυασμό με την ίδρυση χριστιανικής εκκλησίας αναγάγει την πόλη σε μητρόπολη του χριστιανισμού και λειτουργεί ως καταλύτης για την έναρξη μιας περιόδου ακμής. Μερικά επιπλέον στοιχεία που αυξάνουν την κομβικότητα της θέσης των Φιλίππων και δικαιολογούν την ανάπτυξη που σημειώθηκε κατά τη διάρκεια των ρωμαϊκών χρόνων είναι η ολοκλήρωση της κατασκευής της Εγνατίας οδού, η εύφορη γη, καθώς και τα μεταλλεία χρυσού που υπάρχουν στην περιοχή. Με την επίσκεψή σας στον συγκεκριμένο αρχαιολογικό χώρο θα σας δοθεί η δυνατότητα να θαυμάσετε τέσσερις παλαιοχριστιανικούς ναούς, ορισμένοι εκ των οποίων φιλοξενούν θαυμάσιες τοιχογραφίες. Επίσης θα μπορέσετε να περιηγηθείτε στην Αρχαία Αγορά, την παλαίστρα την ακρόπολη του οικισμού η οποία ιδρύθηκε από τον Φίλιππο τον Β' και ολοκληρώθηκε από τον Ιουστινιανό και τέλος θα σας δοθεί η δυνατότητα να επισκεφτείτε την φυλακή του Αποστόλου Παύλου η οποία έχει μετατραπεί σε λατρευτικό χώρο.

Έλια Κουρή


Σας εύχομαι μια όμορφη περιήγηση σε όλες τις πόλεις και να ξέρετε πως τα καλύτερα ταξίδια είναι αυτά του νου και της ψυχής! Και αν σκοπεύετε να επισκεφτείτε αυτές τις πόλεις, σίγουρα  το ταξίδι θα σας μείνει αξέχαστο!



Share on Google Plus

About Μαρία Χριστοδούλου

This is a short description in the author block about the author. You edit it by entering text in the "Biographical Info" field in the user admin panel.